هدف کشف لذت خواندن است!

گفت و گو با آد میندرتس (Aad Meinderts)
مدیر بنیاد خواندن در هلند (Stichting Lezen Nederlands)

 بنیاد خواندن هلند، یکی از سازمان های بسیار فعال در زمینه ترویج خواندن در میان کودکان و نوجوانان در کشور هلند است. این بنیاد می کوشد در جامعه هلند یک "فرهنگ قوی مطالعه" به وجود آورد و از این رو، به سازماندهی و پشتیبانی از فعالیت‌های ترویج خواندن برای کودکان و نوجوانان از ۰ تا ۱۸ ساله می پردازد. پایگاه اینترنتی Reading worldwide  با آد میندرتس ،مدیر بنیاد خواندن هلند گفت و گویی انجام داده است."آد مایندرتس"، از هدف های این بنیاد و به ویژه  پروژه‌ها و فعالیت‌های موفق آن می گوید. برنامه هایی مانند "مسابقه ملی بلندخوانی" که هر سال بیشتر از ۸۵ هزار کودک در آن شرکت می کنند.

آیا در کشور شما هدف آموزشی رسمی خاصی برای ترویج خواندن وجود دارد؟

وزارت آموزش، فرهنگ و علوم، اهداف و سطوح تکمیلی مشخصی را برای آموزش زبان، خواندن وادبیات، هم برای دبستان ها و هم برای مدرسه های راهنمایی تعیین کرده است. برای نمونه، هدفی که برای خواندن در دبستان ها در نظر گرفته شده، این است که ”دانش‌آموزان از خواندن و نوشتن داستان، شعر و متن های آموزنده‌ای که برای آن ها در نظر گرفته شده، لذت ببرند“. هرچند این هدف آنقدر کلی است که بنیاد خواندن هلند (Stichting Lezen) احساس می کند که باید هدف های روشن تر و قابل دسترسی در این زمینه تعیین شوند.. بنیاد خواندن هلند، سیاست و جهت گیری خود را بر مفهوم «مسیر پیوسته ی خواندن» پایه گذاری کرده است و آن ترویج خواندن و آموزش ادبیات به کودکان و نوجوانان ۰ تا ۱۸ ساله به شکل بنیادی است. هدف، هماهنگ و همراه کردن کردن فعالیت های آموزشی با کشف  لذت خواندن و آشنایی با جذبه ادبیات برای همه گروه های سنی کودک و نوجوان است. 

آیا ترویج خواندن به عنوان بخشی از کلاس های آموزش زبان مادری به شمار می رود یا این که کلاس های ویژه ای برای ترویج خواندن در میان کودکان و نوجوانان در نظر گرفته شده است؟

ترویج خواندن در گام نخست بخشی از آموزش زبان رسمی است. بنیاد خواندن هلند به تازگی پژوهشی در ارتباط با ترویج خواندن در مراکز تربیت آموزگاران دبستان  و مراکز آموزشی منطقه ای انجام داده که نشان می دهد بیشتر برنامه‌های ترویج خواندن در سامانه آموزش رسمی فراموش شده اند. افزون بر این،  مشخص شد که دانشجویان این مراکز توانایی بررسی و ارزیابی کیفیت کتاب‌های کودکان را ندارند.

آیا تجربه ای در زمینه ترویج کتاب خوانی در میان کودکان خانواده های کم‌درآمد داشته اید؟ در این زمینه، چه نوع روش هایی را در این ارتباط پیشنهاد می کنید؟

برنامه سازمان یافته ای که ویژه کودکان خانواده های کم‌درآمد باشد تاکنون انجام نشده است. اما پروژه هایی هم داشته ایم که در سیستم آموزشی پیاده شده اند و در آن ها  کودکان خانواده‌های کم‌ درآمد حضور بیشتری داشته اند. برای نمونه  از این پروژه‌ها می توان به   Boekenpret، "پروژه های چند سانه ای در هلند" (Voorleesvogel) برای کودکان کمتر از ۱۲ سال و پروژه بازار (Bazar) برای نوجوانان ۱۲ تا ۱۵ سال اشاره کرد.

آیا ممکن است خیلی کوتاه، توضیح دهید که سازمان شما بر چه فعالیت هایی متمرکز است؟

بنیاد خواندن هلند، یک مرکز ملی علمی برای ترویج خواندن و آموزش ادبیات و پشتیبانی مالی و محتوایی  از پروژه‌های مرتبط است. این بنیاد می کوشد تا یک فرهنگ قوی مطالعه با شعار "بخوانید و اجازه دهید دیگران بخوانند" بوجود آورد و در مرحله اول، تمرکز خود را برای کودکان و نوجوانان ۰ تا ۱۸ سال قرار داده است.

مسیر پیوسته خواندن می تواند نقطه آغاز را به ما نشان می دهد. مهم این است که کودکان در هر سنی که باشند،   ارزش و اهمیت داستان‌ها و شعرها را دریابند و آن ها را بخوانند. این گرایش به خواندن هم باید پیوسته و همیشگی باشد و در خانه، مراکز نگهداری کودکان،‌در مدرسه و دیگر محیط هایی که کودکان در آن ها قرار می گیرند وجود داشته باشد.

 کدام روش های ترویجی را که سازمان های مختلف در کشور شما برای ترویج خواندن به کار برده اند کارا و مفید ارزیابی می کنید؟

"روزهای ملی بلندخوانی کتاب" (Nationale Voorleesdagen) و "مسابقه ملی بلندخوانی کتاب" (Nationale  Voorleeswedstrijd)، از نظر گسترش دامنه و دسترسی، پروژه‌های بسیار موفقی در هستند. هر سال بیش از ۸۵ هزار کودک در مسابقه ملی بلندخوانی کتاب شرکت می کنند.

بررسی کارایی پروژه ها کار بسیار دشواری است و به همین دلیل  است که چنین مطالعاتی کمتر انجام شده است. با این حال، به تازگی یک بررسی بر روی کارایی پروژه Boekenpret  انجام شده است. این بررسی نشان می دهد که پدر و مادرها مهارت های خواندن خود را بهتر کرده اند و در کودکان هم عادت به خواندن بیشتر شده است. افزون بر این مشخص شد که کودکان توانایی بیشتری برای تمرکز پیدا کرده اند. تنیجه این برسی نشان می دهد مهارت خواندن در کودکانی که در پروژه Boekenpret شرکت کرده اند، نسبت به کودکانی که در این پروژه شرکت نداشته اند سریع تر و بهتر رشد کرده است.

  بررسی دیگری هم بر روی کارایی پروژه بازار (Bazar) انجام شده است. تنیجه این بررسی نشان می دهد که می توان در یک بازه زمانی کوتاه، گرایش به خواندن را در افراد بیشتر کرد.

راهنما

عضویت در کانال تلگرام