راهنمای ترویج خواندن برای کتابداران

کتابک پنجره‌ای به جهان خواندن، پایگاهی است که به همه مخاطبان بزرگسال از جمله کتابداران تعلق دارد. کتابداران کودک و نوجوان در کتابک می‌توانند همه اطلاعات لازم و ضروری کار حرفه‌ای خود را در این صفحه بیابند. اختصاص بخشی از کتابک به کتابداران، با هدف آشنایی هر چه بیشتر کتابداران حوزهٔ کودک و نوجوان در کتابخانه‌های عمومی، کتابخانه‌های آموزشگاهی و دیگر کتابخانه‌هایی که برای کودک و نوجوان فعالیت می‌کنند، با مفاهیم، تعاریف و راهکارهای ویژهٔ  کتابداری کودک و نوجوان است. تلاش می‌شود در این صفحه، اطلاعاتی گسترده و سودمند در زمینهٔ کتابداری در اختیار استفاده کنندگان قرار گیرد.

بخش "مبانی و استانداردهای کتابداری" شامل تعاریف  عام کتابداری و  تعاریف ویژهٔ کتابداری کودک  و نوجوان است و در آن به چگونگی ادارهٔ  کتابخانه و انجام کارهای تخصصی در زمینهٔ انتخاب و تهیهٔ مواد کتابخانه (مجموعه‌سازی ، چگونگی طبقه‌بندی منابع (فهرست نویسی و رده‌بندی ، آماده‌سازی و چیدمان منابع، چگونگی ارائهٔ خدمات در راستای ترویج کتابخوانی برای کودکان و نوجوانان و همچنین کودکان و نوجوانان  دارای نیازهای ویژه (خدمات عمومی) و خدمات الکترونیکی پرداخته می‌شود. توجه به ساختمان و تجهیزات کتابخانه هم در این‌بخش از جایگاه ویژه  برخوردار است.

برای استفاده از تجربه‌های کتابداران در ایران و جهان، می‌توان به‌بخش "گزارش‌ها، تجربه‌ها و رویدادهای ترویجی" مراجعه کرد. مراکز برگزار کنندهٔ دوره‌ها و کارگاه‌های آموزشی کتابداری کودک و نوجوان نیز در‌بخش "دوره‌های آموزشی" معرفی می‌شوند. "راهنمای کتابخانه‌های ایران" فهرست نام و نشانی کتابخانه‌های کودک و نوجوان و کتابخانه‌های تحقیقاتی فعال است و "کتابخانه‌های جهان" به معرفی بهترین کتابخانه‌های کودکان و کتابخانه‌های تحقیقاتی جهان می‌پردازد. در "شبکهٔ ارتباطی کتابداران"، نشانی سایت‌ها، وب لاگ‌ها و انجمن‌های کتابداری، برای  گسترش دامنهٔ ارتباطات و تعامل کتابداران با یکدیگر  ارائه می‌شود. " کتابخانهٔ کتابدار" با معرفی کتاب‌ها و ارائهٔ مقالات مربوط به کتابداری کودک ونوجوان، با هدف بازآموزی کتابداران کودک و نوجوان ایجاد شده است.   امیدواریم گشایش صفحهٔ کتابداری و  ایجاد یک شبکهٔ اجتماعی مجازی از بهترین و فعالترین کتابداران و مروجان ایران، گامی مؤثر در ترویج خواندن در میان کودکان و نوجوانان  باشد و از راه ارتقای سطح دانش نظری و عملی کتابداران کودک و نوجوان و تبادل تجربه‌های ارزشمند در این زمینه، ایجاد عادت به مطالعه را در آنها شتاب بخشد.

در‌بخش  از کتابدار بپرس" کارشناسان کتابداری کودک و نوجوان  آماده هستند تا به پرسش‌ها و نیازهای کتابداران کودک و نوجوان  پاسخ دهند.

دوره‌‌های آموزشی کتابداری در ایران

در این صفحه، با هدف کمک برای بازآموزی و به روز شدن کتابداران در حوزه های کتابداری و ادبیات کودکان و نوجوانان، مراکزی که برگزار کننده دوره ها و کارگاه های آموزشی کتابداری کودک و نوجوان به صورت جاری هستند، معرفی می شوند.
فهرست الفبایی مراکز:

خدمات عمومی كتابخانه

هر کتابخانه ای، خدمات عمومی خود را سازگار با هدف، وظیفه، نوع مجموعه و جامعه‌ی استفاده کننده و حتی موقعیت مکانی، وضعیت اجتماعی و اقتصادی و آداب و رسوم و اوضاع اقلیمی، برنامه ریزی و عرضه می کند. بر همین اساس، خدمات عمومی کتابخانه ها بر مبنای تنوع نیازها، سلیقه ها و علاقه های مردم، گسترده و گوناگون است. نکته‌ی قابل توجه دیگر، چگونگی ارائه‌ی خدمات عمومی به گروه های ویژه (مانند معلولان جسمی- حرکتی و ذهنی، بیماران، اقلیت های دینی و قومی، خارجیان مقیم کشور، بزهکاران نوجوان) در کتابخانه هاست.

آماده سازی کتابخانه

آماده ‌سازی به طور عام به معنی انجام كارهای جاری برای گذاشتن كتاب در قفسه است.

این فعالیت ها عبارتند از:

خدمات الکترونیکی تحت وب

برپایه ی استانداردهای کتابخانه های آموزشگاهی، بر گرفته از ایفلا (فدراسیون بین المللی انجمن ها و موسسات کتابداری) و یونسکو (سازمان فرهنگی، علمی و آموزشی سازمان ملل) از آنجا که کتابخانه های کودکان و نوجوانان به ویژه کتابخانه های آموزشگاهی، دری برای ورود به جامعه ی دانش محور کنونی به شمار می آیند، لازم است امکان دسترسی کاربران را به تجهیزات الکترونیکی لازم، وسایل دیداری - شنیداری و پایگاه های کامپیوتری فراهم آورند.

فهرست نويسی و رده بندی در کتابخانه

با مطالعه ی تاریخ کتابخانه ها از دوران گذشته تا کنون، با کتابدارانی آشنا می شویم که همواره در تلاش یافتن راهی برای نظم دادن به مجموعه های کتابخانه بوده اند. آن ها در درازای سال ها با استفاده از امکانات موجود و به اندازه ی توان خود، در مجموعه ی کتابخانه نظم برقرار می کردند تا از این راه دسترسی به آن سریع تر و دقیق تر شود. با اختراع ماشین چاپ وگسترش علم و دانش و به دنبال افزایش شمار کتاب ودیگر منابع در کتابخانه ها، نیاز به برقراری نظم و سازماندهی آن ها بیشتر و بیشتر شد.

کتابخانه‌های کودکان و نوجوانان ویژه (آسیب دیدگان جسمی- ذهنی)

ایجاد عادت به مطالعه از راه آشنا کردن کودکان و نوجوانان با کتاب و کتابخانه پیش درآمدی برای استفاده ‌ی همیشگی از این منابع است.

طراحی فضای کتابخانه کودکان در کتابخانه‌های عمومی

طراحی فضای کتابخانه کودکان در کتابخانه‌های عمومی

یک مطالعه‌ی موردی در کتابخانه‌های عمومی اندونزی

مجموعه سازی در کتابخانه

مجموعه ی کتابخانه: شامل تمام مواد مختلفی است که در کتابخانه برای استفاده ی مراجعه کنندگان فراهم می شود و منابع کتابخانه یا موجودی کتابخانه نیز خوانده می شود. 

مبانی كتابخانه و كتابداری

پیمان نامه حقوق کودک در سال ١٣٦٨/١٩٨٩ از سوی١٩١ کشور عضو سازمان ملل متحد به تصویب رسید و ایران هم در سال١٣٧٣ به صورت مشروط آن را پذیرفت. بر پایه ی ماده ی ۱۳و ۱۷ این پیمان نامه، کودک حق آزادی بیان دارد. او بدون توجه به مرزها باید امکان آزادی جست وجو، دریافت و ارائه اطلاعات وعقاید از هر گونه به شکل شفاهی، نوشتاری، آثار هنری و یا از طریق هر رسانه ای که کودک انتخاب می کند را داشته باشد.

انجمن‌های کتابداری

انجمن کتابخانه های کوچک و روستایی (آرسل)

انجمن کتابخانه های کوچک و روستایی (آرسل)

انجمن کتابخانه های روستایی و کوچک درسال ۱۹۸۲ توسط دکتر برنادرد واورک مدیر مرکز مطالعات کتابخانه های روستایی در دانشگاه کاریون پنسلوانیا تاسیس شد. این انجمن در ابتدا با هدف ایجاد شبکه سراسری در کشور از افرادی که به رشد و توسعه مثبت کتابخانه ها اعتقاد دارند شکل گرفت.

انجمن خدمات کتابخانه ای برای کودکان (ALSC)

انجمن خدمات کتابخانه ای برای کودکان (ALSC)

Association for library services to children ALSC

این انجمن بخشی از انجمن کتابداران آمریکا بود که در سال ۱۹۵۷ تاسیس شد و رسما در سال ۱۹۷۷ با نام انجمن خدمات کتابخانه ای برای کودکان نامیده شد.

انجمن کتاب های بدون مرز

انجمن کتاب های بدون مرز ـ سوئیس (VBOGS/ALSFS)

انجمن کتاب های بدون مرز در سال ۱۹۹۳ میلادی، برابر با سال ۱۳۷۲به ابتکار دو کتابخانه بین فرهنگی Globlivres و JuKiBu بنیان گذاری شد و به عنوان سازمان فراگیر، اعضای خود و همچنین اشخاص و موسسه های دیگر را به تبادل اطلاعات و تجربه در میان هم تشویق و این ارتباط را تقویت می کند.

انجمن بین المللی کتابخانه ی اسباب بازی(ایتلا)

انجمن بین المللی کتابخانه ی اسباب بازی(ایتلا)

انجمن بین المللی کتابخانه ی اسباب بازی (ایتلا) سازمانی  بین المللی و غیر انتفاعی متشکل از انجمن های ملی کتابخانه های اسباب بازی و اعضای بین المللی است.

تاریخچه ی ایتلا:

 انجمن کتابداری و اطلاع رسانی ایران

انجمن کتابداری و اطلاع رسانی ایران

انجمن کتابداری و اطلاع رسانی ایران پس از یک وقفه بیست ساله با تلاش جمع کثیری از پیشکسوتان و کتابداران کشور (هیات موسسان) دراسفند سال ۱۳۷۹ تاسیس شد.

انجمن بین المللی کتابداران مدارس (ایاسل)

در سال ۱۹۶۲ که کنفرانس جهانی سازمان های حرفه ی معلمی (WCOTP) در استکهلم برگزار شده بود، مارگوت نیلسون، مسئول هماهنگی خدمات کتابداری کتابخانه های مدارس استکهلم و کارولین ویتنگ، نماینده ی انجمن ملی آموزش و پرورش  و انجمن معماران کتابخانه های مدارس ایالات متحده، به ریاست کنفدراسیون (WCOTP) پیشنهاد د

فدراسیون بین‌المللی انجمن‌ها و مؤسسات كتابداری (ایفلا)

ارگانی مستقل، بین‌المللی، غیردولتی، و ناسودبر است كه اهداف آن ارتقای تفاهم بین‌المللی؛ همكاری؛ گفت‌وشنود؛ پژوهش و توسعه در همه زمینه‌های كتابداری از جمله كتابشناسی، خدمات اطلاع‌رسانی، و آموزش كاركنان؛ و ایجاد تشكیلاتی است كه از طریق آن بتوان جنبه‌های بین‌المللی كتابداری را ارائه كرد.

انجمن سوئدی كتاب‌های كودكان

انجمن سوئدی كتاب‌های كودكان

موسسه ی سوئدی كتاب‌های كودكان، SBI، كتابخانه‌ای تخصصی و دسترس پذیر برای همه و مركزی برای اطلاع‌رسانی در باره ی ادبیات كودكان و نوجوانان است. این موسسه در سال ۱۹۶۵ راه ‌اندازی شد.

کتابخانه بین المللی کودکان مونیخ

کتابخانه بین المللی کودکان مونیخ

کتابخانه ی بین المللی کودکان مونیخ، بزرگترین کتابخانه ی جهان در حوزه ادبیات کودک و نوجوان است. این کتابخانه در سال ۱۹۴۹ چهار سال پس از جنگ جهانی دوم، به همت بانوی صلح طلب و انسان دوست آلمانی، یلا لپمن Jella Lepman پایه گذاری شد و از آن پس، سال به سال گسترش یافت.

ديدگاه شما