راهنمای ترویج خواندن برای کودکان با نیازهای ویژه

اصطلاح کودکان با نیازهای ویژه به کودکانی اطلاق می‌شود که به برنامه‌های آموزشی خاصی نیاز دارند؛ این آموزش، نیازهای یادگیری منحصربه‌فرد آن‌ها را فراهم می‌آورد.

عقب‌ماندگی ذهنی، مشکلات ویژه یادگیری، نارسایی‌های زبان و گفتار، آسیب‌های شنوایی، آسیب‌های بینایی، نارسایی‌های حرکتی شامل ناهنجاری‌های مربوط به اسکلت و عضلات، تاخیرهای تحولی، اتیسم (در خود ماندگی) و چند معلولیتی می‌تواند کودکان را به کودکان با نیازهای ویژه تبدیل کند.
بیماری، ارث و تصادف، مرزی برای آسیب رساندن به کودکان نمی‌شناسد. هر کودکی در هر طبقه اجتماعی و اقتصادی، از هر ملیت و مذهبی ممکن است دچار یکی از آسیب‌های جسمی، حرکتی یا ذهنی شود.

برخی پدران و مادران بر این باورند که به دنیا آمدن فرزندی با مشکلات جسمی و نارسایی‌های ذهنی در یک خانواده، به معنای پایان زندگی است. در باور این افراد مشکلات بینایی، شنوایی، ذهنی و حرکتی، فرزندشان را نیازمند و شایسته ترحم و دلسوزی می‌کند و ضربه سختی به ‌«انسان بودن» او می‌زند.

گرچه هرگز نمی‌توان منکر نیازها، کمبودها ومحدودیت‌هایی شد که در زندگی این کودکان وجود دارد، اما این محدودیت‌ها باید پدران و مادران را بیش از هر چیز به استفاده از امکانات ویژه آموزشی و خواندن کتاب‌های مناسب‌سازی شده برای این کودکان برانگیزد. دانش ما درباره ویژگی‌های کودکان با نیازهای ویژه شامل شناسایی توانایی‌ها و محدودیت‌های هر کودک و تدارک برنامه‌های آموزشی خاص برای تامین نیازهای آنان می‌تواند در رشد همه‌جانبه ذهنی آن‌ها تاثیر به‌سزایی داشته باشد.

یکی از موثرترین این روش‌ها، قصه‌گویی و خواندن کتاب برای این کودکان و تشویق غیرمستقیم آن‌ها به نزدیکی با کتاب است که می‌تواند تا حد زیادی عقب‌ماندگی‌های آموزشی آن‌ها را، از لحاظ فردی و اجتماعی جبران کند و آن‌ها را به سطح رشد اجتماعی، شناختی و عاطفی سایر همسالان خود نزدیک کند.

شناخت ویژگی‌های این کودکان و انتخاب کتاب متناسب با ویژگی‌های آن ها کمک می‌کند که این کودکان هم مانند هم‌نوعان خود از کتاب، قصه، شعر و بازی لذت ببرند و از هر یک، دریافت‌های حسی، عاطفی و آموزشی ویژه خود را داشته باشند.

خواندن کتاب‌های داستان، لالایی و شعر برای کودکان با نیازهای ویژه در هر سنی، کمک می‌کند تا پابه‌پای همسالان خود بیاموزند و متحول شوند. موفقیت‌های چشمگیری که تا امروز در نابینایان و ناشنوایان و توان‌جویان جسمی –حرکتی سراسر جهان دیده شده، گواه این است که کودکان با نیازهای ویژه می‌توانند در حوزه‌های مختلف علمی، هنری و فرهنگی به جایگاه والایی دست پیدا کنند.

کتابک در این بخش تلاش می‌کند کتاب‌های مناسب هر گروه از کودکان با نیازهای ویژه را به خانواده‌ها و مربیان معرفی کند و شیوه کار با این کتاب‌ها را نیز به آن‌ها بشناساند. کتابک با جست‌وجوی پیوسته، مقاله‌ها و رهنمودهایی که از سوی متخصصان و کارشناسان در سراسر دنیا نوشته شده است و می تواند شما را در رشد ذهنی و فکری کودک یا کودکانتان یاری رساند، گردآوری، ترجمه و تنظیم خواهد کرد و در اختیار شما قرار خواهد داد. این فعالیت باید دو سویه باشد. شما نیز دیدگاه‌های خود را درباره این بخش بیان کنید و با طرح پرسش‌ها و نیازهای خود، ما را در تهیه مطالب سودمندتر یاری رسانید.

 

 

چگونه عشق به خواندن را در کودکان با نیازهای ویژه پرورش دهیم؟

کودکان توانایی های متفاوتی از هم دارند. هریک در موضوعی و مهارتی تواناترند و بهتر می آموزند، اما هیچ کودکی بدون توانایی نیست. کودکان با نیازهای ویژه هم از این قانون بیرون نیستند. بسیاری از این کودکان توانایی های شگفت آوری در آموختن دارند. خواندن، یکی از مهارت های پایه ای آموزش برای کودکان است. در اینجا چند رهنمود برای آموزگاران برای تمرین خواندن با کودکان با نیازهای ویژه می آید.

چگونه عشق به خواندن را در کودکان با نیازهای ویژه پرورش دهیم؟

کتاب برای کودکان با نیازهای ویژه - راهنمای مناسب سازی کتاب برای همه

"ماده ۱۰ قوانین استاندارد در مورد برابری فرصت ها برای معلولان چنین می گوید: "دولت ها باید فرصت ها و امکانات معلولان را برای بارور ساختن خلاقیت و توانمندی های هنری و ذهنی شان نه تنها به سود خود بلکه به سود جامعه چه در شهر و چه در روستا تضمین کنند. رقص، موسیقی، ادبیات، نمایش، هنرهای تجسمی، نقاشی و پیکره سازی نمونه هایی از این فعالیت هستند".

این قانون و دیگر قوانین در رابطه با حقوق معلولان بازتاب دهنده ی توجه جامعه ی جهانی به حضور جمعیت بیش از ۶۵۰ میلیونی معلولان به عنوان نیروی انسانی بالقوه ای است که حق دارد و می تواند در هر عرصه ای نقش داشته باشد اگر و فقط اگر شرایط برای بروز توانایی هایشان مناسب باشد. مناسب سازی مواد خواندنی گامی عملی برای مناسب سازی شرایط و پذیرش معلولان در جامعه است.

کتاب برای کودکان با نیازهای ویژه - راهنمای مناسب سازی کتاب برای همه

حتما بخوانید >> کودکان با نیازهای ویژه

شناسایی کودکان ناشنوا و کم‌شنوا از بدو تولد

نوزاد جدیدی وارد خانواده می‌شود و فضای اطراف خویش را لبریز از نور و شادی می‌کند، مادر عاشقانه او را در آغوش می‌کشد و در حال شیر دادن برایش لالائی می‌خواند، و پدر به‌دست و پا زدن کودکانه‌اش و لبخندهای آسمانی‌اش می‌خندد؛ اما دنیای این فرشته کوچک در سکوت کامل فرو رفته است، او نه لالائی مادر را می‌شنود و نه خنده پدر را.

شناسایی کودکان ناشنوا و کم‌شنوا از بدو تولد

مفهوم و ارزش کتاب درمانی (۱)

برای این که داستانی در دستیابی به ذهن کودک اعجاب کند،باید برای سرگرم کردن او، به جای شیوه های مستقیم منطقی روشهای غیر مستقیم شهودی و احساسی را به کار گرفت.اسمیت(۱۹۸۹)
مقدمه
مقالات، کتاب درمانی را به عنوان نوعی از «کودک درمانی» که می تواند هم آموزش دهنده و هم شفابخش باشد، شرح می دهند.

مفهوم و ارزش کتاب درمانی (۱)

کتاب های لمسی

هر کودکی حق دارد کتاب بخواند و در دنیای پهناور کتاب ها زندگی کند، از آنها لذت ببرد و عناصر جدیدی را بشناسد. طراحی و ساخت کتاب های لمسی برای همه گروه های سنی کودکان و انواع کودکان با نیازهای ویژه، به خصوص کودکان کم توان ذهنی ضرورت دارد. کودکان باید بتوانند از منابع مناسب برای شناخت بهتر و بیشتر محیط پیرامون خود استفاده کنند و کتاب های لمسی چنین هدفی را دنبال می کنند.

کتاب های لمسی

مفهوم و ارزش کتاب درمانی (۲)

در قسمت اول این مقاله، روش جذاب و جالب فواید و ارزش های کتاب درمانی، مشتمل بر بیان آزادانه مسائل کودکان در هنگام تحصیل ، اندیشه ها و رفتارها، تأمین اطلاعات لازم برای حل مسائل، افزایش آرامش فکری و آموزش مطرح و راه های مقابله با مشکلات ارائه شد.

مفهوم و ارزش کتاب درمانی (۲)

سروصدای زمینه و مزاحم هنگام کتاب خوانی برای کودکان کم شنوا

وجود سروصدای زمینه و مزاحم، گوش دادن را برای همه کودکان مشکل می‌کند، اما تأثیر آن بر کودک کم شنوا بسیار بیش تر است، به این دلیل که میکروفن سمعک و کاشت حلزون، همه اصوات را تقویت می‌کنند. بنابراین، کودک کم شنوا نمی‌تواند گفته‌های مربی (یا همکلاسی‌هایش) را از سروصدای محیط تشخیص دهد و همه را با هم می‌شنود.

سروصدای زمینه و مزاحم هنگام کتاب خوانی برای کودکان کم شنوا
راهنما

عضویت در کانال تلگرام