یک کتاب یک نگاه

نگاهی به کتاب بمب و ژنرال
تو مگو همه به جنگند و ز صلح من چه آید خردسال بودم که روزهای جنگ را تجربه کردم. صدای آژیر که می‌آمد، همه پناه می‌گرفتیم در زیر پله‌های راهرو. تن‌های کوچک‌مان را به‌هم می‌چسباندیم و منتظر می‌ماندیم تا زمانی که مادر بگوید می‌توانیم از پناه‌گاه خانگی‌مان که هیچ پوششی جز پله‌های بالای سرمان و هیچ دری...
بررسی سه کتاب از باب گراهام
«هیچ چیز به اندازه‌ای که خورشید طلوع می‌کند قابل پیش‌بینی نیست. وقتی این کتاب را می‌نوشتم، می‌دانستم تنها چیزی که بی‌شک دستِ آخر اتفاق می‌افتد این است که خورشید از پنجره اتاق کوکو داخل می‌شود و روزش را روشن می‌کند.» باب گراهام از کتاب «خورشید چطور به خانه کوکو رسید» همه ما روزمان را با تابیدن...
بررسی کتاب «عینکی برای اژدها»
از سایه به نور اژدها؛ از اسطوره به افسانه و داستان یکی از عجیب‌ترین ساخته‌های ذهن بشر، اژدها است. منابع تحقیقی درباره این پدیده، همواره به دو نکته مشخص اشاره می‌کنند. نخست تشبیه آتش دهان اژدها با آتش فشان‌های فعال که ذهن انسان اسطوره‌ای آن را ناشی از خشم پدیده‌های طبیعی می‌دانست. البته از نگاه این...
نگاهی به مجموعه‌ی «داستان‌های خرسی و ببری»
عشق! «ماجرای این که خرس کوچولو و ببر کوچولو چه‌طور نامه، پست هوایی و تلفن اختراع می‌کنند.» فکر می‌کنید خرس و ببر این‌ها را چه‌طور اختراع می‌کنند؟ نامه و تلفن و پست چرا برای خرس و ببر مهم است؟ چه چیزی انگیزه این اختراع‌ها شده؟ کتاب «نامه برای ببری» ماجرای دوستی و عشقی است که انگیزه‌ی اختراع نامه و...
نگاهی به مجموعه‌ی «ماجراهای بنی»
بنی یک کودک است، نه خوب است نه بد! بنی یک بچه خوک است. خانه‌ای که بنی در آن زندگی می‌کند، شبیه خانه‌ی آدم‌هاست. کنش‌های مادرش، شبیه کنش‌های یک آدم است حتی وسایلی که دارند. ماشین لباس‌شویی، جاروبرقی و وسایلی که با آن غذا می‌پزند. مادر بنی و بنی، روی دو پای‌شان می‌ایستند. بنی روی دوپای‌اش می‌دود. آبی...
یادداشتی درباره کتاب سیاه و سفید
زدودن اقتدار و گشودن درِ گفت‌وگو با «سیاه و سفید» داود خزایی* کتاب تصویری‌داستانی «سیاه و سفید»، با نوشتار و تصویرگری «دیوید مکاولی»، در سال ۱۹۹۰ (۱۳۶۹ ش.) منتشر شد و پس از یک سال، «نشان کالدیکوت» را دریافت کرد. آن‌چه در پی می‌آید، نگاهی است کوتاه به این کتاب فرادَستانیِ پسامدرن، با گوشه‌چشمی به «...
یادداشتی درباره کتاب چتری با پروانه‌های سفید
داستانی برای همدلی و همبستگی داستان «چتری با پروانه‌های سفید»، به قلم پرتوان «فرهاد حسن‌زاده»، روایتی از چهار شخصیت کودک در سه موقعیّت متفاوت است. چهار شخصیت کودکی که با ویژگی‌ها و پایگاه‌های اجتماعی متفاوت، در موقعیّت زمانی یکسان - آستانه تحویل سال نو - با مشکلی متفاوت دست به گریبان هستند: «اردلان...
نگاهی به داستان پَر نوشته چائو وِن‌شوان
پرواز به‌سمت ریشه‌ها وِن‌شوان؛ چائو. «پَر»، تصویرگر راجر مِلو، ترجمه سحر ترهنده، ویراستار حسین شیخ‌رضایی، تهران: فاطمی، کتاب طوطی، چاپ نخست ۱۳۹۶، ۳۶ صفحه. «خدا پَر داد تا پرواز باشد» ... (قیصر امین‌پور) می‌گویند «آرتور شوپنهاور» - فیلسوف آلمانی – در پی یافتن پاسخ برای پرسش‌های ذهنی خود، در خیابانی...
تأملاتی بر داستان شازده کوچولو
«از زمانی که شازده کوچولو را خوانده‌ام تا این لحظه، هرگز نتوانستم خود را از نفوذ این اثر خارج کنم. در هر دوره‌ای از زندگی‌ام، شازده کوچولو یک‌بار خوانده و معنا شده است. چون اثری چندلایه است و همیشه برای همه حرفی برای گفتن دارد.» [۱] (ثریا قزل‌ایاغ) [۲] ۱. شازده کوچولو همچون کریستال داستان «شازده...
فرشته پدربزرگ؛ روایتی برای تمرینِ دیدن نیمه‌ی پر لیوان
کتاب «فرشته پدربزرگ» داستانی معناگرا درباره مرگ و زندگی است. نخستین تصویر داستان، پدربزرگ بیماری را نشان می‌دهد که نوه‌اش به دیدن او رفته. پسر کوچک می‌گوید که پدربزرگ قصه گفتن را دوست دارد و هر بار او را می‌بیند چیزهایی برای گفتن دارد. در ادامه روایت‌های کوتاه پدربزرگ را می‌خوانیم؛ اینکه در کودکی...
گذری به افق پدیدارشناسانه داستان گفت‌وگوی جادوگر بزرگ با ملکه‌ی جزیره‌ی رنگ‌ها
«اندیشه‌برانگیزترین امر، در زمانهٔ اندیشه‌برانگیزِ ما، آن است که ما هنوز اندیشه نمی‌کنیم.» (هایدگر، معنای تفکر چیست؟) داستان گفت‌وگوی جادوگر بزرگ با ملکه‌ی جزیره‌ی رنگ‌ها، اثر جمشید خانیان، به‌طور بالقوه حاملِ امکانِ خوانشِ پدیدارشناسانهٔ آن است. خوانشی که مخاطب را وامی‌دارد تا بیندیشد و توانایی...
یادداشتی کوتاه بر داستان چتری با پروانه‌های سفید
نویسنده: فرهاد حسن‌زاده تصویرگر: غزاله بیگدلو انتشارات فاطمی سال ۱۳۹۶ داستان‌های واقع‌گرا، یکی از گونه‌های ادبیات داستانی است که نویسنده برشی از زندگی واقعی را با خلاقیت و با در نظر گرفتن معیارهای این گونهٔ ادبی، پیش روی خواننده قرار می‌دهد، این داستان‌ها منعکس‌کنندهٔ واقعیت‌های روزمره و حوادثی است...
معرفی و بررسی مجموعه سه جلدی ادبیات مکتب‌خانه‌ای ایران
پیش از گسترش مدرسه‌ها و سامانه آموزش و پرورش نو در ایران، مکتب یا مکتب‌خانه جایی بود که کودکان در آن خواندن و نوشتن می‌آموختند و باسواد می‌شدند. کتاب‌های مکتب‌خانه‌ها که برپایه آن‌ها «مکتب‌دار» به مکتب‌روها (دانش‌آموزان) آموزش می‌داد، چند دسته بودند: ۱. کتاب‌های آموزشی، مانند آموزش قرآن، آموزش عربی...
انتشار چهارده عنوان کتاب از مجموعه گنجینه تاریخ ادبیات کودکان ایران
«گنجینه تاریخ ادبیات کودک و نوجوان» گزیده و بازنشر نو از ۱۴ عنوان کتاب و رساله انتشار یافته برای کودکان و نوجوانان و درباره کودکان و مسائل آن‌ها (آموزش، ادبیات و...) برای بزرگ‌سالان است که تا پایان دوره قاجار (۱۳۰۴ ش. / ۱۹۲۵ م.) منتشر شده. کتاب‌هاي مجموعه «گنجینه تاریخ ادبیات کودک و نوجوان» را...
نگاهی به داستان هویج پالتوپوش
خیالی به قامت خورشید «بی تو این‌جا همه در حبس ابد تبعیدند سال‌ها، هجری و شمسی، همه بی‌خورشیدند» قیصر امین‌پور کتاب هویج پالتوپوش ، به نویسندگی «محمدهادی محمدی» و تصویرگری «مهسا منصوری»، داستانی مملو از خیال و رؤیا و خواب و در یک کلام مملو از تصویر ذهنی و ایماژ است. در بدو داستان می‌خوانیم: «خورشید...
سلسله تأملاتی درباره کتاب جزیره شادی، بخش چهارم
جزیره تنهایی دخترک بلم‌سوار به سفر درونی و دریایی خویش ادامه می‌دهد تا آن‌که «روی خط افق»، جزیره شادی خودش را پیدا می‌کند: «اکنون آن‌جا بود، روی خط افق آخرین جزیره‌ای که وجود داشت» تصویر نشان‌دهنده تنهایی دخترک دارد. تنها پرنده خیال است که همچنان از آغاز داستان تاکنون همراه اوست. متن نیز حکایتگر...
سلسله تأملاتی درباره کتاب جزیره شادی، بخش سوم
بخش پرسش‌برانگیز داستان «ناگهان» وجه سفر دخترک بلم‌سوار از جنس گره‌های زندگی کودکانه نیست. سفر او در داستان، طولانی‌تر از آن است که به کودکی‌اش محدود شود. نخستین نشان ورود او به بزرگ‌سالی را متن با صحنه‌پردازی زمان، در دسترس ما می‌گذارد: «پس از زمان بسیار بلندی که در دریا راند، ناگهان صدایی آهنگین...
سلسله تأملاتی درباره کتاب جزیره شادی، بخش نخست
کلیات اثر کتاب «جزیره شادی» به نویسندگی و تصویرگری «ماریت تورن کویست»-تصویرگر برجسته سوئدی، هلندی- و ترجمه «محمدهادی محمدی»-نویسنده و پژوهشگر ادبیات کودک-اثری چندوجهی و با ژرف‌ساختی چندبعدی است. بار معنایی و ادبی این اثر که برنده جایزه بهترین کتاب تصویری بلژیک و همچنین جایزه قلم نقره‌ای هلند در سال...
یادداشتی بر رمان «دشت متلاطم»، اثر علی اکبرکرمانی‌نژاد
با هوهوی پرسروصدای باد، سرش را از در کوتاه کپر بیرون برد. گردباد بزرگی، کمی دورتر از آن‌ها می‌چرخید و دور می‌شد. بی‌بی نالید: «لعنت بشی باد، لعنت بشی دشت که همه‌چیزمو گرفتی!» صدای تاپ‌تاپ نرم شتری را شنید. سریع برگشت. تفنگ آماده را از زیر متکایش برداشت. از ضامن خارجش کرد. روسری را دور موهای آشفته و...
یادداشتی درباره‌ی «قصر جادو»
اکبرکرمانی‌نژاد، علی. (۱۳۹۷). قصر جادو. چاپ نخست، تهران: محراب قلم. داستان‌های تاریخی درباری همیشه طرفدارهای خودشان را در میان نوجوان‌ها دارند، اما معمولاً از الگوهای مشخصی پیروی می‌کنند و شخصیت‌هایی را معرفی می‌کنند که دور از دسترس به نظر می‌رسند، اما رمان «قصر جادو» با نگاهی متفاوت و روایتی جذاب...