کتابخانه ی بین المللی کودکان مونیخ

کتابخانه ی بین المللی کودکان مونیخ، بزرگترین کتابخانه ی جهان در حوزه ادبیات کودک و نوجوان است. این کتابخانه در سال ۱۹۴۹ چهار سال پس از جنگ جهانی دوم، به همت بانوی صلح طلب و انسان دوست آلمانی، یلا لپمن Jella Lepman پایه گذاری شد و از آن پس، سال به سال گسترش یافت.

لپمن کار خود را با برپایی نمایشگاهی از کتاب های کودکان در مونیخ آغاز کرد. هدف او از این کار، روشن کردن بارقه ای از امید در دل های دردمندی بود که سال ها ترور و وحشت نازی ها، افق نگاهشان را تیره و تار کرده بود. لپمن به کودکان، کتاب های برگزیده عرضه می کرد تا بیش تر بدانند و برای ساختن دنیایی بهتر، دست در دست یکدیگر بگذارند. امروزه نیز راهنمای راهبردی کتابخانه همین دو اصل است. کتابخانه بین المللی مونیخ، از سال ۱۹۸۳، به قصر قدیمی بلوتنبورگ، در ناحیه ابرمنینگ مونیخ انتقال یافت و به این ترتیب، یک قصرقرون وسطایی، به "کاخ  کتاب" تبدیل شد. این کتابخانه، هم اکنون پانصد و شصت هزار جلد کتاب در اختیاردارد که از بیشتر آن ها می توان  در سالن مطالعه کتابخانه استفاده کرد. از تعداد پانصد و سی هزار کتاب برای کودکان و نوجوانان که به صد و سی زبان مختلف نوشته شده، هشتاد هزار جلد در زمره ی کتاب های تاریخی قرار می گیرند که در میان سال های ۱۵۷۴ تا ۱۹۵۰ چاپ شده اند. در این میان سی هزار جلد کتاب درباره ی ادبیات کودک است. از مجموعه پانصد و شصت هزار جلد کتاب، صد و پنجاه هزار عنوان را می توان در فهرست برخط ON-LINE کتابخانه پیدا کرد. افزون بر این، دویست و پنجاه مجله و منبع مستند نیز کمک کار مراجعه کننده اند. در میان اندک شمار نشریات گزین شده ای که در راهرو ورودی سالن مطالعه به نمایش گذاشته شده، "پژوهشنامه ادبیات کودک و نوجوان" از ایران  به چشم می خورد. کتابخانه هر دو سال یک بار یک گزارش جامع از فعالیت های خود منتشر می کند. افزون بر آن کتابخانه فصلنامه ای به نام کلاغ سفید نیز دارد که حاوی مقاله های تخصصی و کتابشناسی کتاب های برگزیده ی جهانی است. در مجموعه قصر بلوتنبورگ، کتابخانه دیگری نیز قرار دارد که دویست و پنجاه هزار جلد کتاب و شمار زیادی نوار و لوح فشرده به ۱۵ زبان مختلف را برای مطالعه در کتابخانه یا به امانت، در اختیار کودکان می گذارد.

بخش امور بین الملل رابط بین کتابخانه ی بین المللی کودکان مونیخ با موسسه ها، ناشران وکارشناسان کتاب کودک در دیگر کشورهای جهان است. کارشناسان این بخش با دنبال کردن پیشرفت ها و آخرین گرایش ها در پدید آوردن کتاب کودکان کشورهای مختلف جهان، مجموعه ی کتابخانه بین المللی کودکان مونیخ را روزآمد می سازند. کارشناسان، کتاب های جدید را ارزیابی می کنند و آن ها را بر اساس سر فصل های موضوعی طبقه بندی کرده وکتابشناسی آن ها را برای نمایشگاه ها آماده می کنند. همچنین آن ها وظیفه ی بررسی و نقد کتاب ها و تهیه ی فهرستی از کتاب های توصیه شده ی کتابخانه ی بین المللی کودکان مونیخ را برعهده دارند. شرکت در نمایشگاه کتاب بولونیا در ایتالیا و نمایشگاه کتاب فرانکفورت از اولویت های نخست کتابخانه ی بین المللی کودکان است و از آنجا که یکی از مهمترین وظایف کتابخانه ی بین المللی کتاب گسترش دایره ی مخاطبین حرفه ای از کشورهای گوناگون است، کارشناسان بخش بین الملل در این نمایشگاه ها بازدید کنندگان را از فعالیت های کتابخانه بین المللی کودکان مونیخ آگاه می کنند و از این فرصت برای برقراری ارتباط با کارشناسان سایرکشورها بهره می گیرند وخود نیز در جریان آخرین پیشرفت ها در زمینه ی ادبیات کودکان قرار می گیرند. این دیدارها در بیشتر موارد به برپایی نمایشگاه ها و پروژه های جدید منجر می شود.

در حال حاضر کارشناسان زبان های هلندی، انگلیسی، فرانسوی، آلمانی، مجاری، ایتالیایی، ژاپنی، فارسی، رومانیایی، ترکی، ایبری، اسکاندیناویایی و اسلاوی در این کتابخانه فعالیت می کنند.

از دیگر فعالیت های کتابخانه می توان ازبرگزاری همایش ها و گردهمایی های ادبی یاد کرد. کتابخانه ی بین المللی مونیخ هر ساله نمایشگاه های گوناگونی با موضوع های مختلف در سالن های قصربلوتنبورگ که شامل آثار اصل تصویرگران، پژوهش های برگزیده در زمینه ی ادبیات کودکان کشورها و فرهنگ های مختلف برگزار می کند. دراین نمایشگاه ها که هم برای کودکان و هم برای بزرگسالان طرح ریزی شده است، لیستی از کتاب های برگزیده و یا کاتالوگ عرضه می شود و برای بسیاری از کتاب ها، برنامه ی ویژه ای از فعالیت ها برای کار در مدرسه پیشنهاد می شود. بعضی از این نمایشگاه ها به صورت نمایشگاه های سیار در کتابخانه های عمومی، مدارس و سایر موسسه ها نیز برگزار می شوند. یکی از موفق ترین نمایشگاه های سیار، نمایشگاه سیار "سلام دشمن عزیز" است که منتخبی از کتاب های تصویری از سراسر جهان با موضوع صلح و شکیبایی است که تا کنون در کشورهای اروپایی، امریکا، هند و ژاپن برگزار شده است.

هر سال ۱۵ نفر از نویسندگان، پژوهشگران و به تازگی تصویرگران ادبیات کودک، با استفاده از بورس کتابخانه، می توانند از چند روز تا سه ماه، در این کاخ دلگشا به گشت و گذار بپردازند. بودجه ی این برنامه از سوی وزارت خارجه ی جمهوری فدرال آلمان تامین می شود. از دریافت کنندگان بورس برای غنی کردن مجموعه ی کتاب ها و اسناد مربوط به کشورشان کمک گرفته می شود. تاکنون بیش از ده کارشناس ادبیات کودک از ایران با طرح ها ی پژوهشی گوناگون از این فرصت های مطالعاتی استفاده کرده اند.

سعید میرهادی، وحید طوفانی، محمد حدادی، نوشین موسوی، محمد هادی محمدی، زهره قائینی، منصوره شجاعی، معصومه انصاریان، حمید رضا شاه آبادی، رضی هیرمندی، ترانه مطلوب از جمله ی این افراد هستند. دیگر فعالیت های کتابخانه، می توان از برگزاری همایش ها و گردهمایی های ادبی یاد کرد. علاقه مندان و دست اندر کاران ادبیات کودک، می توانند درکارگاه ها و دوره های آموزشی کتابخانه نیز شرکت کنند.

در قصر بلوتنبورگ موزه های جداگانه ای در بردارنده ی یادگارها، دستنوشته ها و اولین نسخه های چاپی نویسندگان و تصویرگران نامدار آلمانی، مانند میشل انده، جیمز کروس، اریش کستنر و بینت شرودر پذیرای بازدید کنندگان است.

عضویت در کانال تلگرام