مرغ و خروسی در خرمن‌گاه کشیش دانه برمی‌چیدند که ناغافل دانه‌ی لوبیایی در گلوی خروس گیر کرد و راه نفسش را بست. دل مرغ به حالش سوخت و هراسان دوید لب چشمه تا جرعه‌ای آب بگیرد:
چشمه گفت: «اول برو پیش درخت زیرفون، برگی برایم بیاور تا من هم به تو آب بدهم.»
مرغ دوید و گفت: «ای درخت زیرفون، برگت را به من بده! برگ را می‌برم برای چشمه، چشمه آب می‌دهد، آب را می‌برم برای خروس. خروس با دانه‌ی لوبیا خفه شده؛ نه دم می‌زند، نه بازدم، مثل مرده‌ها روی خاک افتاده!»
درخت زیرفون گفت: «برو پیش دختر جوان و قدری نخ از او بگیر، آن‌وقت من هم به تو برگ می‌دهم!»
مرغ پیش دختر رفت و نالید: «ای دختر، ای دخترک! نخی به من بده. نخ را می‌برم برای زیرفون، زیرفون به من برگ می‌دهد، برگ را می‌برم برای چشمه، چشمه آب می‌دهد، آب را می‌برم برای خروس. خروس با دانه‌ی لوبیا خفه شده؛ نه دم می‌زند، نه بازدم، مثل مرده‌ها روی خاک افتاده!»
دختر گفت: «برو پیش ماده‌گاو و قدری شیر برایم بیاور تا به تو نخ بدهم.»
مرغ بال‌زنان پیش ماده‌گاو دوید: «ای گاو، ای مهربان! شیری به من بده. شیر را می‌برم برای دختر، دختر به من نخ می‌دهد، نخ را می‌برم برای زیرفون، زیرفون به من برگ می‌دهد، برگ را می‌برم برای چشمه، چشمه آب می‌دهد، آب را می‌برم برای خروس. خروس با دانه‌ی لوبیا خفه شده؛ نه دم می‌زند، نه بازدم، مثل مرده‌ها روی خاک افتاده!»
گاو ماغی کشید و گفت: «ای مرغک، برو پیش دروگران و علف تازه بخواه تا به تو شیر بدهم.»
مرغ سراسیمه پیش دروگران رفت: «ای دروگران، دروگران! علفی به من بدهید. علف را می‌برم برای گاو، گاو شیر می‌دهد، شیر را می‌برم برای دختر، دختر نخ می‌دهد، نخ را می‌برم برای زیرفون، زیرفون برگ می‌دهد، برگ را می‌برم برای چشمه، چشمه آب می‌دهد، آب را می‌برم برای خروس. خروس با دانه‌ی لوبیا خفه شده؛ نه دم می‌زند، نه بازدم، مثل مرده‌ها روی خاک افتاده!»
دروگران گفتند: «ای مرغ، اول برو پیش آهنگران تا برای ما داسی تیز بسازند.»
مرغ دوید تا رسید به دکان آهنگران: «ای آهنگران، آهنگران! داسی بسازید تا برای دروگران ببرم. دروگران علف می‌دهند، علف را می‌برم برای گاو، گاو شیر می‌دهد، شیر را می‌برم برای دختر، دختر نخ می‌دهد، نخ را می‌برم برای زیرفون، زیرفون برگ می‌دهد، برگ را می‌برم برای چشمه، چشمه آب می‌دهد، آب را می‌برم برای خروس! خروس با دانه‌ی لوبیا خفه شده؛ نه دم می‌زند، نه بازدم، مثل مرده‌ها روی خاک افتاده!»
آهنگران پتک‌ها را زمین گذاشتند و گفتند: «ای مرغ، برو به آبادی لایا، از اهالی زغال بیاور تا برایت داس چکش‌کاری کنیم.»
مرغ به لایا شتافت و فریاد زد: «ای اهالی لایا! زغالی به من بدهید. زغال را می‌برم برای آهنگران، آهنگران داس می‌سازند، داس را می‌برم برای دروگران، دروگران علف درو می‌کنند، علف را می‌برم برای گاو، گاو شیر می‌دهد، شیر را می‌برم برای دختر، دختر نخ می‌دهد، نخ را می‌برم برای زیرفون، زیرفون برگ می‌دهد، برگ را می‌برم برای چشمه، چشمه آب می‌دهد، آب را می‌برم برای خروس! خروس با دانه‌ی لوبیا خفه شده؛ نه دم دارد، نه گوش شنوا، مثل مرده‌ها افتاده بر خاک!»
مردم لایا زغال دادند؛ مرغ زغال را برد برای آهنگران، آهنگران داس تیز را برآوردند؛ داس را برد برای دروگران، دروگران توده‌ای علف چیدند؛ علف را برد برای گاو، گاو پستانی پرشیر پیش کشید؛ شیر را برد برای دختر، دختر کلاف نخ را به دستش سپرد؛ نخ را برد برای زیرفون، زیرفون برگی تر و تازه داد؛ برگ را برد برای چشمه، چشمه کاسه‌ای آب گوارا جوشید؛ آب را آورد برای خروس... اما خروس همان‌جا روی خاک افتاده بود؛ نه دم می‌زد و نه بازدم، جان داده بود؛ همان‌جا پای خرمن‌گاه کشیش، از خفگی دانه‌ی لوبیایی نحس!
