چکیده
کودکان با بازی و تخیل جهان را میشناسند.مدل «خواندن نمایشی یا اجرای نقش» روشی است که در آن، کتاب از صفحه بیرون میآید و به حرکت، صدا، گفتوگو و اجرا تبدیل میشود.در این روش، کودک داستان را میشنود، در آن نقش میگیرد و احساساتش را از راه بدن و صدا بیان میکند.خواندن نمایشی پلی میان ادبیات، بازی و آموزش است و یکی از مؤثرترین ابزارهای رشد زبان، تخیل و همدلی در کودکان بهشمار میرود.
چکیده
همهی کودکان پیش از آنکه بتوانند بخوانند، میتوانند بشنوند.مدل «شنیدن کتاب» یا «خواندن شنیداری» راهی است برای گشودن درهای ادبیات از مسیر صدا و گوش.در این روش، کودک به کتابی گوش میدهد — چه صدای زندهی والد یا مربی، چه نسخهی صوتی کتاب (کتاب گویا).این تجربه، مهارت گوشسپاری، درک شنیداری، و عشق به داستان را پرورش میدهد و یکی از ابزارهای کلیدی در شکلگیری سواد شکوفایی (Emergent Literacy) بهشمار میآید.
چکیده
خواندن گروهی زمانی است که چند کودک همراه با مربی یا بزرگسال کتابی را با صدای بلند و همزمان میخوانند یا به آن گوش میدهند.این روش، تجربهای اجتماعی و هیجانانگیز از خواندن است که باعث تقویت زبان، همکاری، اعتمادبهنفس و لذت جمعی از کتاب میشود.خواندن گروهی پلی است میان «خواندن برای کودک» و «خواندن با دیگران»، و یکی از روشهای مؤثر ترویج عادت مطالعه در محیطهای آموزشی و کتابخانهای بهشمار میرود.
چکیده
خواندن برای کودک وقتی به گفتوگو تبدیل میشود، از یک فعالیت ساده به تجربهای عمیق از یادگیری و ارتباط بدل میگردد.در مدل «خواندن گفتوگومحور یا تعاملی»، بزرگسال بهجای خواندن یکطرفه، با طرح پرسشها، تشویق به توصیف و گوش دادن به پاسخهای کودک، او را به شریک فعال در فرایند معناسازی تبدیل میکند.این روش، از مؤثرترین الگوهای پرورش زبان، تفکر و سواد شکوفایی (Emergent Literacy) در سالهای نخست زندگی است.
چکیده
پیش از آنکه کودک بتواند واژهها را بخواند، میتواند معنا را در تصویر ببیند.«خواندن با تکیه بر تصویر» یکی از نخستین تجربههای کودک در مسیر سواد شکوفایی (Emergent Literacy) است که از طریق مشاهده، حدسزدن و روایت بر پایهی تصاویر کتاب، مهارت درک، پیشبینی و بیان زبانی او را پرورش میدهد.
چکیده
بلندخوانی، سادهترین و در عینحال بنیادیترین شکل کتابخوانی با کودک است.در این روش، بزرگسال با صدای بلند و همراه با احساس، کتاب را برای کودک میخواند.هدف فقط خواندن نیست، بلکه خلق تجربهای مشترک از زبان، تخیل و ارتباط عاطفی است.پژوهشها نشان میدهند بلندخوانی منظم، مهمترین عامل در رشد واژگان، درک مطلب و علاقهی پایدار به خواندن در کودکان است.
چکیده
خواندن مشارکتی، پلی میان بلندخوانی و خواندن مستقل است.در این مدل، بزرگسال و کودک با هم کتاب را دنبال میکنند؛ گاهی بزرگسال میخواند و کودک تکرار میکند یا واژهای را ادامه میدهد.هدف این روش، انتقال تدریجی مسئولیت خواندن از بزرگسال به کودک و تقویت مهارتهای اولیهی سواد است.
چکیده
کودکان جهان را با حواس خود کشف میکنند، نه با واژهها.«خواندن چندحسی» مدلی است که از لمس، صدا، تصویر و حرکت برای ایجاد تجربهای کامل از کتاب بهره میگیرد.این روش، پلی میان تجربهی بدنی و درک زبانی است و بهویژه برای نوزادان، نوپایان و کودکان با نیازهای ویژه، نقش کلیدی در رشد سواد شکوفایی (Emergent Literacy) دارد.
به استناد منابع علمی و پژوهشهای معتبر جهانی
مقدمه
در دنیای پرتحرک و چندرسانهای امروز، چالش بزرگ خواندن در نوجوانی نه توانایی فنی در خواندن، بلکه حفظ انگیزه و معنا است.نوجوانان برای آنکه بخوانند، باید در کتاب احساس، هویت و ارتباط بیابند.
مقدمه
دورهی نوجوانی مرحلهای است که خواندن از یک مهارت زبانی ساده به یک توانش شناختی و تحلیلی پیچیده تبدیل میشود.در این سن، نوجوان دیگر فقط «میخواند تا یاد بگیرد»، بلکه میخواند تا بیندیشد، تحلیل کند و معنا بسازد.
مدلهای آموزشی و شناختی کتابخوانی بر فرآیندهای ذهنی خواندن تمرکز دارند:چگونه نوجوان معنا را از متن استخراج میکند، چگونه از راهبردهای شناختی استفاده میکند، و چگونه متن را نقد، تحلیل یا تفسیر میکند.
مقدمه
یکی از مفاهیم کلیدی در آموزش خواندن در دوران کودکی، «سواد شکوفایی» (Emergent Literacy) است — یعنی آن مجموعه مهارتها، مفاهیم و نگرشهایی که کودک قبل از خواندن رسمی کسب میکند و زمینهساز ورود او به دنیای خواندن و نوشتن است. (Social Sci LibreTexts)