مقاله‌های حوزه کودک و نوجوان

در این صفحه، مجموعه‌ای از مقاله‌ها و یادداشت‌هایی گردآوری شده‌اند که به جنبه‌های گوناگون زندگی و رشد کودکان و نوجوانان می‌پردازند. این مطالب با رویکردی کاربردی و تخصصی، موضوعاتی همچون روان‌شناسی کودک، آموزش و پرورش، سلامت جسم و روان، ترویج خواندن، ادبیات کودک، بازی، سرگرمی، حقوق کودک، محیط زیست و نیازهای ویژه را دربرمی‌گیرند.

محتوای این بخش برای خانواده‌ها، آموزگاران، مربیان و علاقه‌مندان به دنیای کودکان تهیه شده است تا در شناخت بهتر کودکان و همراهی مؤثرتر با آن‌ها در مسیر رشد و یادگیری، یاری‌رسان باشد.

در هر زیردسته، مقاله‌ها و منابعی با نگاه علمی، آموزشی یا فرهنگی ارائه شده‌اند که می‌توانند الهام‌بخش فعالیت‌های خانگی و آموزشی یا زمینه‌ساز پژوهش‌های ژرف‌تر باشند.

زیردسته‌بندی‌ها
 درکشور دانمارک، علاقه‌مندان به رشتهٔ کتابداری می‌توانند به مدت چهار سال در گرایش‌های مختلف: کتابخانه‌های دانشگاهی، مراکز آموزشی، کتابخانه‌های ویژه و کتابداری عمومی آموزش ببینند.
جمعه, ۱ مرداد
 معمولاً برای بچه‌ها دو سال طول می‌کشد تا خواندن را بیاموزند، بتوانند روان بخوانند و کل متن را بفهمند. البته این کوشش به زحمتش می‌ارزد. چون در هر صورت نمی‌توان از یادگیری خواندن چشم پوشید.راهنمایی‌های ما کمک می‌کند تا شما در این راه برای فرزندانتان مفید باشید.
پنجشنبه, ۱۷ تیر
من به مقتضای شغل خود، اغلب پس از تعطیلات تابستان و نوروز از جوانان می‌خواهم که بنویسند: «از اینکه تعطیلات تمام  شده وبه مدرسه می‌آیند، چه احساسی دارند؟»  جالب است که نود درصد آن‌ها پاسخ می‌دهند احساس بدی دارند، چون یا تمام تعطیلات را مثل سال آموزشی در کلاس‌های  فیزیک و ریاضی و ... گذرانده‌اند و اصلاً استراحت نکرده‌اند، یا چون دیگر نمی‌توانند تاساعت ۲ و ۳ نیمه شب، فیلم ببینند وصبح تا ساعت ۱۱- ۱۲ صبح بخوابند.
چهارشنبه, ۹ تیر
 اوقات فراغت زمانی است که کودک باید آزادانه به انجام فعالیت‌های مورد علاقه خود بپردازد. تنظیم زمان و فراهم کردن اوقات فراغت برای کودکان به‌عهده بزرگسالان است.
چهارشنبه, ۲ تیر
 تابستان در پیش است. با این‌که روزهای اول تعطیلات، همهٔ نوجوانان نیاز به استراحت دارند و می‌خواهند بدون دغدغهٔ خاطر، حسابی بخوابند وتنبلی کنند، اما تجربهٔ سالیان دراز نشان می‌دهد که سرانجام، روزی از روزهای تابستان، به خود خواهند گفت: خسته شدم از خوابیدن. حوصله‌ام سر رفته، چکار کنم؟ 
یکشنبه, ۳۰ خرداد
۱۵ خرداد، روز جهانی محیط زیست است. همواره درباره تأثیر محیط زیست بر زندگی کودکان سخن گفته می‌شود. اما محیط زیست چیست؟ و چگونه بر دنیای کودکان اثر می‌گذارد؟ مقاله زیر به این موضوع پرداخته است.
شنبه, ۲۹ خرداد
در کودکستان‌های والدورف محیطی شبیه به محیط آرام خانه همراه با احساس گرمی و عشق و زیبایی وجود دارد. در این مراکز کودکان محیط را لمس می‌کنند، با اسباب بازی‌های ساده بازی می‌کنند، لباس‌های کتانی یا  ابریشمی رنگارنگ و نرم و راحت می‌پوشند، بازی‌های خلاق می‌کنند و توان تفکر و اندیشهٔ آن‌ها راهنمایشان در انجام کارها است. معلم با کودکان به نرمی اما قاطع گفت و گو می‌کنند و رفتارشان به گونه‌ای است که ارزش تقلید کردن را داشته باشد.
پنجشنبه, ۲۷ خرداد
کودکان از الگوهای خود چیزهای زیادی می‌آموزند. پس الگوی مناسبی برای فرزندان خود باشید. مراقب باشید تا فرزندان‌تان به صورت منظم روزنامه بخوانند و از راه خواندن مطالب زیادی را بیاموزند.
پنجشنبه, ۲۰ خرداد
برای کودکان، احساس ترس از امتحانی بزرگ و سخت، عادی است ولی برخی از کودکان بیش از اندازه دچار اضطراب می‌شوند، که بر سلامتی، رفتار و نمرهٔ کودکان اثر می‌گذارد. اضطراب امتحان از زمانی که مدارس تاکید زیادی بر استاندارد کردن امتحانات کرده‌اند، شایع شده است. همهٔ شاگردان دچار این فشار می‌شوند، حتی شاگردانی که نمرات خوبی می‌گیرند گاهی این فشار را تجربه می‌کنند.
یکشنبه, ۱۶ خرداد
آرامش حتماً به وجود یک فضای آرام برای مطالعه توجه کنید. کسی که مطالعه می‌کند به دنبال آرامش است تا بتواند به طور کامل روی داستان و تصاویر آن تمرکز کند. بعضی مکان‌ها می‌توانند: یک مبل راحتی دنج، کنار تخت کودک، روی صندلی‌های متحرک مناسب باشند. همچنین نباید صدای دیگران، صدای تلویزیون، موسیقی و برنامهٔ رادیویی در محیط شنیده شود.
چهارشنبه, ۱۲ خرداد
خودباوری یعنی ارزش و احترامی که فرد برای خود و شخصیت خود قائل است. گاه مشاهده می‌شود که واژه خودباوری و اعتماد به نفس به یک معنا به کار برده می‌شود، در حالی که اعتماد به نفس یعنی ایمان شخص به توانایی‌های ذاتی و استعدادهای بالقوه‌اش که شکوفا شدن این استعدادها، توانایی‌ها و خلاقیت‌ها از طریق برخورداری از احساس ارزشمندی و عزت‌نفس صورت می‌گیرد.
سه شنبه, ۴ خرداد
کودکی که غلو می‌کند، دروغ می‌گوید و یا به تحریف واقعیت می‌پردازد، این کار را به دلایل مختلفی انجام می‌دهد. گاهی اوقات (به دلایل غالباً ناشناخته) حس می‌کند که دوستش ندارند و به این منظور دروغ می‌گوید که شنونده او را بیشتر دوست بدارد. کودک یاد گرفته است که تحریف واقعیت، توجه بیشتری را به او جلب می‌کند. این کار گاهی اوقات جبران‌گر احساس ناتوانی اوست.
چهارشنبه, ۲۹ اردیبهشت
والدین می توانند با استفاده از کامپیوتر به کودکان فرصت خلق کتاب های خود و انجام تحقیقات ادبی را بدهند و آن ها را هرچه بیشتربه خواندن علاقه مند کنند.
چهارشنبه, ۲۲ اردیبهشت
تصور کنید که فهرست خرید خود را در دست دارید و کودکتان را در چرخ خرید نشانده اید و به فروشگاه رفته اید. در آنجا نگاهی به یادداشت خود می اندازید تا ببینید به چه چیزهایی نیاز دارید و سپس به راهنماهای فروشگاه نگاه می کنید تا مکان عرضه ی کالاهای مورد نظرتان را بیابید.
پنجشنبه, ۱۶ اردیبهشت
اولین غذای جامد می تواند کمک غذای غنی شده از آهن  باشد. رفته رفته غذاهای دیگر را به برنامه ی غذایی او اضافه کنید، برای نمونه فقط یک گونه غذا در هر هفته.
پنجشنبه, ۱۶ اردیبهشت
در قسمت اول این مقاله، روش جذاب و جالب فواید و ارزش های کتاب درمانی، مشتمل بر بیان آزادانه مسائل کودکان در هنگام تحصیل ، اندیشه ها و رفتارها، تأمین اطلاعات لازم برای حل مسائل، افزایش آرامش فکری و آموزش مطرح و راه های مقابله با مشکلات ارائه شد. قسمت اول مقاله را اینجا بخوانید: مفهوم و ارزش کتاب درمانی (۱)
چهارشنبه, ۸ اردیبهشت
تا سال ۲۰۳۰ از هر ۱۰ نفر، ۶ نفر در شهرها زندگی خواهند کرد. این نشانه ای است از این که شهرنشینی پدیده ای ماندگار در زندگی بشر خواهد بود.
سه شنبه, ۷ اردیبهشت
شیر مادر یا شیر خشک؟ این پرسش امروزه همان قدر اهمیت یافته است که پرسش بودن یا نبودن. در باره ی سود مندی های شیر مادر بسیار گفته شده و می شود.
یکشنبه, ۵ اردیبهشت
برای این که داستانی در دستیابی به ذهن کودک اعجاب کند،باید برای سرگرم کردن او، به جای شیوه های مستقیم منطقی روشهای غیر مستقیم شهودی و احساسی را به کار گرفت.اسمیت(۱۹۸۹) قسمت دوم مقاله را اینجا بخوانید: مفهوم و ارزش کتاب درمانی (۲) مقدمه مقالات، کتاب درمانی را به عنوان نوعی از «کودک درمانی» که می تواند هم آموزش دهنده و هم شفابخش باشد، شرح می دهند.
چهارشنبه, ۱ اردیبهشت
شناخت از عارضه ها یا گرفتاری هایی که شیرخواران با آن درگیر می شوند برای مادران و پرستاران آن ها بسیار ضروی است. از میان این عارضه ها یا گرفتاری ها، پنج تای آن ها بسیار شایع هستند و همواره موجب نگرانی مادران و پرستاران می شوند. این پنج عارضه قولنج، اسهال، حساسیت به شیر، کم خونی فقر آهن و رفلاکس یا برگشت معدی - مروی هستند.
یکشنبه, ۲۲ فروردین
همواره در مورد تغذیه کودکان شیرخوار سخنان متناقض بسیاری گفته می شود کارشناسانی که این سخنان را پیگیری می کنند، راهکارهای زیر را برای رهایی از سردرگمی مادران شیرخواران یا پرستاران آن ها ارائه داده اند:
شنبه, ۱۴ فروردین
موانع تغذیه پستانی: باورهای نادرست، برگشت به کار و ملاحظات اجتماعی همگی بازدارنده‌هایی برای تغذیه پستانی هستند.
شنبه, ۲۲ اسفند
نوروز فرصت و بهانهٔ مناسبی است برای هدیه دادن کتاب به کودکان‌مان. یک کتاب خوب و جذاب می‌تواند کودک را به یک کتابخوان و دوستدار کتاب بدل کند. بنابراین گزینش کتابی که هم برای کودکان شادی بخش و سرگرم کننده باشد و هم از نظر ادبی و هنری ارزشمند باشد، اهمیت بسیاری دارد. در بستهٔ نوروزی کتابک گلچینی از کتاب‌های معرفی شده در سایت و کتاب‌های تازه انتشار یافته معرفی شده‌اند. در این جا هم چند رهنمود کلی برای انتخاب کتاب مناسب آمده است.
پنجشنبه, ۲۰ اسفند
 امروزه با برنامه‌های تلویزیونی، کامپیوتری و افزارهای الکترونیکی، کودکان از لذت کشف طبیعت بی‌بهره مانده‌اند. این بیماری دوران ماست. مدرسه‌ها با فوق برنامه‌های‌شان، زمان کمی برای بازی در بیرون از خانه برای کودکان باقی می‌گذارند. حتی بدون این برنامه‌ها نیز فضای سبزکافی برای لذت بخشیدن به کودکان وجود ندارد. پارک‌ها و زمین‌های بازی بسیار پیراسته و دست خورده‌اند، کنجکاوی کودکان را بر نمی‌انگیزند و فضایی برای کشف و شناخت بی‌پایان پدید نمی‌آورند.‌بخش مهمی از دوران کودکی کودکان امروز از آن‌ها دزدیده شده است: ارتباط  تنگاتنگ با طبیعت.
پنجشنبه, ۲۰ اسفند