سایت کتابک

آذریزدی در نوشتن مجموعه «قصه‌های خوب برای بچه‌های خوب»، بازنویس یا بازآفرین است؟ تفاوت بازنویسی و بازآفرینی چیست؟ بسیاری کوشیده‌اند که با یاری گرفتن از اندیشه‌های خود یا دیگری این دو مقوله را روشن و مرزهای آن را مشخص کنند.

کلاغی در خیابان

نشسته روی سیمی

تکانی می‌خورد گاه

به پرواز نسیمی

ببین آقا کلاغه

عجب جایی نشسته

مگر بالش شده زخم

مگر بالش شکسته

آهای آقا کلاغه

همین حالا می‌افتی

اگر چرتت بگیرد

از آن بالا می‌افتی

نه این آقا کلاغه

گمانم غم ندارد

خیالش هست راحت

که چیزی کم ندارد

نه پای او شده زخم

نه بال او شکسته

جغد گفت: «اون دختره رو نگاه کنین. من هر روز می‌بینمش که با مادرش میاد جای صندوق پست. امروز تنهاست و یک نامه هم تو دستشه که می‌خواد پست کنه. من می‌گم نمی‌تونه پستش کنه. آخه قدش خیلی کوتاهه.»

کرکس گفت: «من می‌گم می‌تونه. حالا دیگه قدش بلند شده. مادرش از مدت‌ها پیش باید بهش اجازه می‌داد که اون خودش این کار رو بکنه.» و بعد با نوکش فوت محکم و صداداری کرد.

مثل کسی که دندانش درد می‌کند، یک دستش را روی صورتش گرفته و دست دیگرش را روی سرش گذاشته بود. ناراحت و پریشان وارد اتاق شد و با عصبانیت شروع به غرغر کرد:

• تف! آبرومون رفت! بیچاره شدیم!

قیافه و سرووضعش نشان می‌داد آدم آبروداری است.

خیلی تعجب کردم و گفتم:

• بفرمایید بشینید...

انگار حرف مرا نشنیده باشد، دوباره تکرار کرد:

جین روی کنده‌ی درخت نشست و به یک زنبور نگاه کرد: «من تابستون رو خیلی دوست دارم … تابستون رو دوست دارم … زنبور و چمن رو دوست دارم … گل و آفتاب رو دوست دارم …»

جیم کنار جین نشست: «من زمستون رو دوست دارم … برف و یخ و آدم برفی و برف‌بازی رو دوست دارم …»

«برای چی از هوای سرد خوشت میاد؟ اینجا تو اسکاتلند که همیشه هوا سرده. زمستون که می‌شه من دست‌هام یخ می‌زنه و مجبور می‌شم دستکش دستم کنم. تازه، رنگ برف سفیده و وقتی خورشید درمیاد، چشم‌هام رو می‌زنه و انگار کور می‌شم … من که از زمستون خوشم نمیاد.» جین بازوهای خودش را مالش داد: حتی حرف زدن از برف هم باعث می‌شد که سردش بشه.

مورم و دانه می‌برم

دانه به لانه می‌برم

شش پا و دو شاخک دارم

صحرا می‌رم دون میارم

اینجا می‌رم اونجا می‌رم

پایین می‌ام بالا می‌رم

تنهایی سخته کار من

سنگینه خیلی بار من

جمع می‌شویم با مورچه‌ها

صف می‌کشیم تو باغچه‌ها

دنبال هم مثل قطار

با هم می‎‌ریم دنبال کار

کار می‌کنیم کار می‌کنیم

گندمو انبار می‌کنیم

تا وقتی که از آسمان

عروسک آیینی مربوط به مراسم باران خواهی استان کردستان و کرمانشاه است. بوکه بارانه واژه کردی است که از دو واژه «بوک» و «وه وی» به معنای عروس و واران یا باران ساخته شده است. بوکه بارانه به عروسکی گفته می‌شود که کودکان کُرد برای مراسم تمنای باران آن را در فرایندی اساطیری می‌سازند و در نمایشی آیینی – عروسکی خاص و منحصر به فرد شرکت می‌دهند. به باور برخی پژوهش‌گران، نمایش عروسکی بوکه بارانه نمونه تغییر یافته از ستایش ایزد بانوی آب یعنی آناهیتا و یا ایزد تیشتر در نزد ایرانیان باستان است.

در مراسم باران خواهی دختران خردسال و نوجوان کُرد که تمثیل پاکی و معصومیت‌اند در اغلب مناطق کردستان به ویژه در اورامان و کرمانشاه به کوی و برزن می‌آیند. آنها تکه چوبی نسبتا بلند که می‌تواند یک پارو و یا دو تکه چوب کوتاه و بلند باشد که به شکل چلیپا به یکدیگر متصل شده است را از اهالی روستا می‌گیرند و طی عبور از محلات، کم کم برای این چوب لباس، موی سر و ... تهیه می‌کنند. اجزای لباس عروسک، با لباس زنان کرد اعم از سر بند، جلیقه (کوا) پیراهن (کراس) و احیانا شلوار نسبتا مشابه است. در صورت امکان با تزییناتی که به آن موزگ (مهره‌های رنگی و شیشه ای) می‌گویند، موهای عروسک را می‌آرایند.

«به فرزندتان کمک کنید» عنوان یکی از موفق‌ترین مجموعه‌هایی است که در دهه اخیر برای کمک به خانواده‌ها منتشر شده است، تا جهت یادگیری کودکان و نوجوانان را از مدرسه به سوی خانواده برگرداند. فلسفه تدوین این کتاب‌ها به گفته‌ی خود دبیر مجموعه که یکی از موفق‌ترین مجموعه کتاب‌های کمک به یادگیری کودکان و دانش‌آموزان را در جهان تدوین کرده است، چنین است: «داشتن آموزگاران خوب، آموزش و برنامه‌هایی که بر پایه‌ی پژوهش پایه‌گذاری شده‌اند، بهترین رویکرد و برنامه را برای دانش‌آموزان فراهم می‌کند تا مطمئن شویم «هیچ دانش‌آموزی جا نمانده است».

گنجشک خوبم، مرغکم

آوازخوان کوچکم

بر شاخه‌های سبزرنگ

بنشین تو‌ای مرغ قشنگ

پرواز کن در آسمان

برگرد سوی آشیان

آوازخوان کوچکم

گنجشک خوبم مرغکم

مادر صدا زد: «تیمی، دیگه وقتشه که برای مدرسه آماده بشی.»

تیمی فریاد زد: «امروز نمی‌خوام برم. می‌ خوام امروز برم باغ‌وحش.» و بعد کتاب‌هاش رو پرت کرد روی زمین؛ داد کشید و پاهاش رو به زمین کوبید.

مادر گفت: «تیمی، این همه سروصدا درنیار. دیگه هم با من جروبحث نکن. هیچ راه دیگه‌ای نداری. امروز باید بری مدرسه.»

بعد دست‌هاش رو روی گوش‌هاش گذاشت و زیرلب گفت: «وای که چقدر سروصدا زیاده.»

فهرست:

مقدمه
جنگ آزمایی تیشتر و اپوش
زورآزمایی دیگر
چیره شدن تیشتر
غرش رعد

بر اساس باور اسطوره‌ها، ساختار و نظام‌های طبیعی حاصل حوادثی هستند که در آغاز زمان اتفاق افتاده است. ماه نیز همچون خورشید، آب‌ها، گیاهان و حیوانات، تاریخ افسانه‌ای دارد. هر موضوع مهم جهان تاریخی دارد. اسطوره داستانی مقدس بوده و یک «تاریخ حقیقی» است، چون اسطوره همیشه در ارتباط با واقعیت‌ها است.[1]

چند سگ گرسنه چند تا پوست گوسفند را در جوی آب دیدند. دباغ آن‌ها را در آب خیسانده بود. این پوست‌ها غذایی عالی برای سگ‌های گرسنه بود، اما عمق آب زیاد بود و سگ‌ها به آن‌ها دسترسی نداشتند. پس دور هم جمع شدند و به این نتیجه رسیدند که همه‌ی آب جوی را بخورند.

دویدم و دویدم

به سبزه‌ها رسیدم

رو فرش سبز سبزه

گل قشنگی دیدیم

کنار گل نشستم

نفس زنان و خسته

دیدم که روی آن گل

شاپرکی نشسته

سفید و سرخ و آبی

دو بال رنگارنگ داشت

لطیف‌تر از پر گل

دو شاخک قشنگ داشت

ویژه پدران و مادران گروه سنی 10 تا 14 ساله

«نوجوانی» برای فرزندان و پدران و مادران، دوران چالش‌برانگیزی می‌تواند باشد. بیش‌تر مادرها و پدرها احساس می‌کنند برای این دوره از زندگی فرزندشان، آمادگی ندارند و شاید به سال‌های ده تا چهارده سالگیِ آن‌ها تنها به‌عنوان دوره‌ای گذرا نگاه کنند که با شکیبایی باید پشت سر بگذارند. با این همه، پژوهش‌ها و البته عقل سلیم، می‌گوید که این نگاه بسیار کوته‌بینانه است.

ویژه والدین و آموزگاران و مربیان گروه سنی پیش دبستانی

پنج سالِ نخست زندگی کودکان، دوران بسیار مهمی در رشد جسمی، احساسی، ادراکی و اجتماعی به شمار می‌آید. دانشمندانی که فعالیّت مغز انسان را بررسی می‌کنند، بر این باورند که یادگیری کودکان از هنگام تولد بسیار گسترده‌ رخ می‌دهد. کودکان از هنگام تولد تا پنج سالگی، مهارت‌های زبانی، فکری، جسمی، احساسی و اجتماعی را که برای ادامه‌ی زندگی نیاز دارند، به‌دست می‌آورتد.

ویژه والدین و آموزگاران و مربیان گروه سنی دبستانی و سال‌های اول دبیرستان

به گفته‌ی مارگارت اسپلینگز: «آموزشِ باکیفیت افزاری در دسترس هر شهروند می‌گذارد تا بتواند مشارکتی کامل در جامعه داشته‌باشد.» پژوهش‌ها نشان داده‌ است کودکانی که با ارزش‌های مثبت و پایدار پرورش می‌یابند، در مدرسه بهتر و شادتر هستند. چنین کودکانی می‌توانند نیازها و خواسته‌های فردی‌شان را با نیازها و خواسته‌های دیگران در تعادل قرار دهند و تأثیر مثبتی بر جامعه بگذارند.

ویژه والدین و آموزگاران و مربیان گروه سنی نوزادی تا کودکان شش ساله

سال‌ها پژوهش، به‌روشنی نشان می‌دهد کودکانی که خانواده‌های‌شان فعالانه از آن‌ها پشتیبانی می‌کنند، یادگیری بهتری دارند. هنگامی که شما و دیگر اعضای خانواده همراه با کودکان‌تان کتاب می‌خوانید، به آن‌ها در انجام دادن تکالیف‌ درسی‌شان کمک می‌کنید، با آموزگاران‌شان گفت‌وگو می‌کنید، در فعالیّت‌های آموزشگاه یا دیگر فعالیّت‌های یادگیری آن‌ها همکاری می‌کنید، سودمندی‌های فراوانی به فرزندان‌تان می‌رسانید.

ویژه والدین و آموزگاران و مربیان گروه سنی دبستان و سال‌های اول دبیرستان

ویژه والدین و آموزگاران و مربیان گروه سنی پیش از دبستان تا پنجم دبستان

داشتن آموزگاران خوب، آموزش و برنامه‌هایی که بر پایه‌ی پژوهش پایه‌گذاری شده‌اند، بهترین رویکرد و برنامه را برای دانش‌آموزان فراهم می‌کند تا مطمئن شویم «هیچ دانش‌آموزی جا نمانده است» ولی در دبستان فرصت کم است و آموزگار وقت اندکی دارد تا برای هر دانش‌آموز به‌کار گیرد.

ویژه والدین و آموزگاران و مربیان گروه سنی پیش از دبستان تا پنجم دبستان

این کتاب دربرگیرنده‌ی فعالیت‌ها برای خانواده‌هایی است که فرزند یا فرزندانی در رده‌ی سنی کودکستان تا پنجم دبستان دارند. این فعالیت‌ها با به کارگیری افزارهایی که در بیش‌تر خانه‌ها پیدا می‌شود، طراحی شده است تا تجربه‌ی یادگیری همراه با افزایش مهارت‌های علمی در کنار لذت بردن از آن‌ها، سبب پرورش کودکان و نوجوانانی خلاق و پویا شود. پرسش‌هایی که هر روزه کودکان در کنار یا در همراهی با شما می‌پرسند، مانند:

- چرا آسمان آبی‌رنگ است؟

- چرا اجسام هنگام رها شدن به‌سوی زمین بازمی‌گردند؟

ویژه گروه سنی پیش از دبستان تا پنجم دبستان

پژوهش‌ها نشان می‌دهد اگر پدران و مادران هنگام آموزش از کودکان خود فعّالانه پشتیبانی کنند، کودکان در یادگیری هر موضوعی موفق‌تر خواهند بود. اکنون بیش از هر زمان، کمک به کودکان برای دستیابی به مهارت در ریاضیات و لذّت بردن از آن، اهمیّت یافته است. در دنیای پیشرفته‌ی امروز، آموختن مهارت‌های ریاضی نه‌تنها در کار، بلکه در زندگی روزمره یک نیاز است، و این نیاز در طول زندگیِ کودکان افزایش خواهد یافت.

زبان‌سازی آذریزدی در امتداد نوسازی زبان فارسی بود که از دوره مشروطه آغاز شده بود. آذریزدی باید روند زبان‌سازی خود را برپایه تجربه‌هایی انجام می‌داد که از دوره مشروطه شکل گرفته بود. بدون این محور، کار آذریزدی چیزی می‌شد، در اندازه همان کار عبدالله البخاری داستان‌های بیدپای که در دوره خود شاهکاری بزرگ است اما اثری تک افتاده به شمار می‌رود. در حقیقت، ریشه‌های زبان‌سازی کسانی مانند آذریزدی را باید هم پیوست با گذشته تاریخی زبان و نثر فارسی دانست، هم گسست.

به من می‌گن کاکاجون
نه پیرم و نه جوون

تو قارقارم الف‌با
آوای اون چه زیبا